భారత్, చైనా మధ్య సరిహద్దులో వివాదం కొనసాగుతున్న వేళ ఆసక్తికర పరిణామాలు చోటు చేసుకుంటున్నాయి. అరుణాచల్ ప్రదేశ్కు భారీ మౌలిక సదుపాయాలను మెరుగుపరచడానికి కేంద్రం సిద్ధంగా ఉంది. వాస్తవ నియంత్రణ రేఖ( LAC) వరకు భారీ పరికరాలను రవాణా చేయగల రోడ్డు, రైలు మార్గాలపై ప్రత్యేక దృష్టి పెట్టింది. ఇది LAC సమీపంలోని కీలకమైన వ్యూహాత్మక, మారుమూల ప్రాంతాలను అనుసంధానించడానికి ప్రోత్సాహకరంగా ఉంటుంది. రోడ్డు, రైలు మార్గాలపై పనిని వేగవంతం చేస్తుంది. విశ్వనీయ వర్గాల ప్రకారం రోడ్ల నెట్వర్క్ ద్వారా అరుణాచల్ ప్రదేశ్ను అనుసంధానించే అత్యంత ముఖ్యమైన ప్రాజెక్టులుకు కేంద్రం దృష్టి పెట్టింది. సెలా టన్నెల్ రోడ్ ప్రాజెక్ట్ – తవాంగ్ని అస్సాంలోని గౌహతికి అనుసంధానించడానికి నిర్మించారు. ఈ ప్రాజెక్ట్లో 1,555 మీటర్ల పొడవున్న ప్రధాన, నిష్క్రమణ సొరంగాలు ఉన్నాయి. 980 మీటర్ల చిన్న సొరంగం, దాదాపు 1.2 కి.మీ రహదారితో పాటు చైనీయులు ఈ ప్రాంతంలో ట్రాఫిక్ కదలికలను పర్యవేక్షించలేరు. సెలా పాస్ ప్రస్తుతం చైనీయులకు కనిపిస్తుంది. ఇది హై డెఫినిషన్ రాడార్, మైక్రోస్కోపిక్ బైనాక్యులర్ల ద్వారా సెలా పాస్ మీదుగా భారీ ఫిరంగి లేదా పదాతిదళ కదలికలను ట్రాక్ చేయడం సాధ్యపడుతుంది.
Also Read:AIADMK-BJP Meeting: ఏఐఏడీఎంకే-బీజేపీ మధ్య పొత్తు.. 2024 ఎన్నికలపై చర్చ!
ప్రస్తుతం, అరుణాచల్లోని తవాంగ్ చేరుకోవడానికి బలిపరా-చరిదూర్ రోడ్డు (అస్సాం)ను ఉపయోగించాల్సి ఉంటుంది. ఎందుకంటే చలికాలంలో సెలా పాస్ మూసివేయబడుతుంది. సొరంగం సెలా పాయింట్కి చేరుకోవడానికి ప్రస్తుతం ఉన్న ఇరుకైన దారులను దాటవేస్తుంది. అయితే బైసాఖిని నురానాంగ్కు కలుపుతుంది. టన్నెల్ రహదారి ప్రయాణాన్ని 8 కిలోమీటర్లు తగ్గిస్తుంది. తవాంగ్కు రహదారి యాక్సెస్ను నిర్ధారించడానికి ప్రయాణ సమయాన్ని 90 నిమిషాలు తగ్గిస్తుంది. ప్రస్తుతం, గౌహతి నుండి తవాంగ్కు రోడ్డు మార్గంలో ప్రయాణించడానికి దాదాపు 12-13 గంటల సమయం పడుతుంది. బోర్డర్ రోడ్స్ ఆర్గనైజేషన్ (BRO) జూలై 2023 నాటికి ఈ ప్రాజెక్ట్ను తాత్కాలికంగా పూర్తి చేయాలని భావిస్తున్నారు. నెచిఫు టన్నెల్ సిద్ధంగా ఉంది. యాక్సెస్ రోడ్డుతో సెలా కోసం సొరంగం ఈ సమయంలో సగం పూర్తయింది. కానీ వర్షం, తుఫాను వాతావరణం పనులకు ఆటంకం కలిగించే అవకాశం ఉన్నందున గడువును పొడిగించే అవకాశం ఉంది. గతంలో చైనా అభ్యంతరం వ్యక్తం చేసిన ఈ ప్రాజెక్ట్, అరుణాచల్ ప్రదేశ్ ఉత్తర సరిహద్దులో మెక్మాన్ రేఖను అనుసరించే 2,000-కిమీ పొడవైన రహదారి.
Also Read:Revanth Reddy : కాంగ్రెస్ పార్టీ అధికారంలోకి వచ్చిన వెంటనే 2లక్షల ఉద్యోగాల భర్తీ చేస్తాం
ఈ రహదారి భూటాన్కు ఆనుకుని ఉన్న అరుణాచల్ ప్రదేశ్లోని మాగో నుండి ప్రారంభమవుతుంది. తవాంగ్, అప్పర్ సుబంసిరి, ట్యూటింగ్, మెచుకా, అప్పర్ సియాంగ్, దేబాంగ్ వ్యాలీ, దేసాలి, చగ్లగామ్, కిబితు, డాంగ్ మీదుగా మయన్మార్ సరిహద్దు సమీపంలోని విజయనగర్లో ముగుస్తుంది. అరుణాచల్ ప్రదేశ్కు ఆనుకుని ఉన్న వాస్తవ నియంత్రణ రేఖ (ఎల్ఎసి) మొత్తాన్ని కవర్ చేసే ఈ ప్రాజెక్టుకు కనీసం రూ. 40,000 కోట్లు ఖర్చు అవుతుంది. ప్రస్తుత కేంద్ర న్యాయ మంత్రి కిరణ్ రిజిజు 2014లో హోం శాఖ సహాయ మంత్రిగా ఉన్నప్పుడు సరిహద్దు వ్యవహారాలను చూస్తున్నప్పుడు ఈ ప్రాజెక్టును ముందుకు తెచ్చారు. రోడ్డు రవాణా, రహదారుల మంత్రిత్వ శాఖ (MORTH) వివరణాత్మక ప్రాజెక్ట్ నివేదికను సిద్ధం చేయమని కోరడం ద్వారా హోం మంత్రిత్వ శాఖ ఈ ప్రాజెక్ట్ కోసం బాల్ రోలింగ్ను సెట్ చేసింది. అరుణాచల్ ఫ్రాంటియర్ హైవే ఆమోదం అత్యంత కష్టతరమైనది. అయితే 40,000 కోట్ల వ్యయంతో దేశంలోనే అత్యంత చారిత్రాత్మక రహదారి, ఇది రాష్ట్ర బడ్జెట్ కంటే ఎక్కువ అని రిజిజు చెప్పారు. ప్రధాని మోదీ విజన్ 2047 ప్రకారం సరిహద్దు ప్రాంతం కూడా గొప్ప సహకారాన్ని అందిస్తుందని రిజిజు అన్నారు.
