Explainer: ‘2012’ సినిమా.. నేపాల్ విపత్తును ముందే ఊహించిందా?

‘2012..’ ఈ సినిమా గుర్తుందా? ప్రపంచం అంతమవుతున్న సమయంలో హిమాలయాల మీదుగా నీరు, మంచు, కొండలు ఒకేసారి విరుచుకుపడే ఆ భయంకరమైన దృశ్యాలు గుర్తున్నాయా? యుగాంతాన్ని కళ్లకు కట్టినట్టు చూపించిన ఈ సినిమా గురించి మరోసారి డిస్కషన్ మొదలైంది.

ఈ సినిమా రిలీజై 17ఏళ్లు గడిచిపోయినా ఇప్పుడు నేపాల్ పర్వతాల మధ్య జరిగిన ఒక విపత్తు ఆ పాత దృశ్యాలను మళ్లీ మన కళ్ల ముందుకు తెచ్చింది. అక్కడ కూడా పర్వతమే కదిలింది. అక్కడ కూడా మంచు విరిగింది. అక్కడ కూడా నీరు ఒక్కసారిగా తన దారిని మార్చుకుంది. అందుకే ఇప్పుడు ఒక ప్రశ్న చీకట్లోంచి బయటకు వస్తోంది. 2012 సినిమా ముందుగానే నేపాల్‌ వరదలను ఊహించిందా?

ఆగస్టు 26 ఉదయం నేపాల్‌లోని లాంగ్‌టాంగ్ లిరుంగ్ ప్రాంతం దగ్గర ఒక భారీ మంచు విరిగిపడింది. ఆ కదలికతో మొదలైన ప్రవాహం నదుల వైపు పరిగెత్తింది. కొన్ని చోట్ల నీటి మట్టం నిమిషాల్లోనే మీటర్ల మేర పెరిగింది. రహదారులు, వంతెనలు, ఇళ్లు, మౌలిక వసతులు ఆ ప్రవాహం ముందు నిలబడలేకపోయాయి. మంచుతో నిండిన పర్వతం ఒక్కసారిగా తనలో దాచుకున్న భయాన్ని బయటకు వదిలినట్టుగా ఆ లోయలు మారిపోయాయి.

ఆ దృశ్యాలను చూసిన ప్రపంచానికి 2012 సినిమా గుర్తొచ్చింది. ఆ సినిమాలో భూమి తన సమతుల్యత కోల్పోతుంది. నగరాలు కూలిపోతాయి. సముద్రాలు ఉప్పొంగుతాయి. పర్వతాలు విరిగిపడతాయి. మనిషి నిర్మించిన ప్రపంచం ఒక్కసారిగా ప్రకృతి ముందు చిన్నదైపోతుంది. సినిమా కథలో ప్రపంచాన్ని రక్షించడానికి నిర్మించిన భారీ ఆర్క్‌లు హిమాలయ ప్రాంతంలోనే ఉంటాయి. అందుకే నేపాల్ నుంచి వచ్చిన ఈ కొత్త దృశ్యాలతో ఆ సినిమా జ్ఞాపకం రావడం కొందరికి మరింత వింతగా అనిపించింది. ఒక వీడియోలో ఉధృతంగా దూసుకొస్తున్న వరద.. పక్కనే 2012 సినిమాలో కనిపించిన విధ్వంస దృశ్యం.. ఒకవైపు నిజమైన పర్వతం.. మరోవైపు కంప్యూటర్ గ్రాఫిక్స్‌తో సృష్టించిన పర్వతం.. రెండింటినీ పక్కపక్కన పెట్టగానే మన కళ్లకు ఒకే కథ కనిపిస్తుంది. ప్రకృతి లేచింది… ప్రపంచం వణికింది.. మనిషి పరుగులు తీశాడు.

అక్కడి నుంచి మరో పాత కథ బయటకు వచ్చింది. అది 2012 సంవత్సరం. మాయన్ క్యాలెండర్.. డిసెంబర్ 21. ఆ కాలంలో ప్రపంచం అంతమవుతుందని ఎన్నో కథలు చక్కర్లు కొట్టాయి. అదే భయాన్ని హాలీవుడ్ ఒక భారీ విపత్తు సినిమాగా మార్చింది. దర్శకుడు రోలాండ్ ఎమ్మెరిచ్ స్వయంగా ఈ ఆలోచనను ఒక ఆధునిక నోహా నౌక కథలా చూడాలని చెప్పాడు. అంటే యుగాంతం అనే భయాన్ని ఒక భారీ వరద కథగా తెరపై మలచాలనే ఆలోచన కూడా ఆ సినిమా వెనుక ఉంది. ఇప్పుడు నేపాల్‌లో నిజంగా ఒక భారీ వరద.. నిజంగా మంచు కూలిపోవడం.. నిజంగా పర్వతాల నుంచి రాళ్లు దూసుకురావడం.. అంటే తెరపై ఊహించిన భయం, నిజ జీవితంలో కనిపించిన భయంతో కలిసిపోయింది.

కొందరు అక్కడితో ఆగలేదు. ఆకాశం వైపు కూడా చూశారు. గ్రహాల సంచారం, గ్రహణ కాలం, శని స్థానం అంటూ ప్రకృతి విపత్తుకు మరో అర్థం వెతకడం మొదలైంది. భూమి మీద జరిగిన ఒక విషాదానికి సమాధానం ఆకాశంలో ఉందేమో అన్న ఆలోచన మొదలైంది. కానీ ఇక్కడ కథ ఒక మలుపు ఉంది. మనకు కనిపించిన పోలిక నిజమైనదే. కానీ దాని అర్థం మనం అనుకుంటున్నంత భయంకరమైనది కాదు.

2012 సినిమా భవిష్యత్తులో నేపాల్‌లో జరగబోయే ఈ ఘటనను ముందుగా చెప్పలేదు. ఆ సినిమాకు ఉన్న కథ ప్రపంచవ్యాప్తంగా జరిగే కల్పిత విపత్తుల మీద నిర్మించారు. అందులో హిమాలయాలు కూడా ఆ కల్పిత ప్రపంచంలో ఒక భాగం. నేపాల్‌లో ఇప్పుడు జరిగిన ఘటనకు సినిమా ముందస్తు ఆధారం ఉందని చెప్పే శాస్త్రీయ ఆధారం లేదు. నిజమైన కథ మాత్రం మరింత లోతైనది. లాంగ్‌టాంగ్ లిరుంగ్ ప్రాంతంలో భారీ మంచు, రాయి కలిసి పర్వతం నుంచి కూలిపోయినట్టు శాస్త్రీయ పరిశీలనలు చెబుతున్నాయి.

ఆ కూలిపోవడం నుంచి ఏర్పడిన మంచు, రాయి, మట్టి ప్రవాహం దిగువకు దూసుకెళ్లి వరదను సృష్టించింది. పర్వతాలపై ఉష్ణోగ్రతలు పెరగడం, మంచు కరుగుదల, హిమనదాల మార్పులు ఇలాంటి ప్రమాదాలను మరింత తీవ్రం చేయగలవని శాస్త్రవేత్తలు చాలాకాలంగా చెబుతున్నారు. అంటే 2012 సినిమా మన ముందున్న నిజాన్ని ఊహించలేదు. మనం జరిగిన నిజాన్ని చూసి పాత సినిమాలో దాని నీడను వెతికాం. అది మనిషి మనసు చేసే సహజమైన పని. భయంకరమైన ఘటన ఎదురైనప్పుడు దానికి ఒక పరిచయమైన ముఖం ఇవ్వాలని మనసు ప్రయత్నిస్తుంది. ఒక సినిమా గుర్తుకొస్తుంది. ఒక పాత కథ గుర్తుకొస్తుంది.

ఒక ప్రవచనం గుర్తుకొస్తుంది. అప్పుడు జరిగిన ఘటనకు అర్థం దొరికినట్టుగా అనిపిస్తుంది. కానీ నేపాల్ పర్వతాలు మనకు చెబుతున్న కథ సినిమా కంటే చాలా పెద్దది. ఒకప్పుడు తెరపై కనిపించిన మంచు కరిగిపోయింది. సినిమా ముగిసింది. ప్రేక్షకులు థియేటర్ల నుంచి బయటకు వచ్చారు. కానీ నిజమైన హిమాలయాల్లో మంచు ఇంకా కరుగుతూనే ఉంది. పర్వతాలు ఇంకా మారుతూనే ఉన్నాయి. నదులు ఇంకా ఆ మార్పులను మోస్తూనే ఉన్నాయి.

కాబట్టి ప్రశ్న 2012 సినిమా భవిష్యత్తును చూసిందా అనేది కాదండి.. నిజమైన ప్రశ్న మన కళ్ల ముందే మారుతున్న హిమాలయాలను మనం ఎప్పటి నుంచి గమనించడం మొదలుపెడతాం అనేదే. అది చేయకపోతే మరిన్ని నేపాల్‌ తరహా ఘటనలు జరగడం ఖాయం.