నేటి ఆధునిక జీవనశైలిలో ఒత్తిడి అనేది ప్రతి ఒక్కరి జీవితంలో ఒక భాగమైపోయింది. ప్రశాంతత కోసం ఎన్ని ప్రయత్నాలు చేసినా.. నిరంతరం ఏదో ఒక రూపంలో మనల్ని స్ట్రెస్ వెంటాడుతూనే ఉంటుంది. ఏటా నవంబర్ మొదటి బుధవారం రోజున ‘నేషనల్ స్ట్రెస్ అవేర్‌నెస్ డే’ (National Stress Awareness Day) సందర్భంగా ఒత్తిడి నియంత్రణపై అవగాహన పెంచేందుకు అనేక కార్యక్రమాలు నిర్వహిస్తుంటారు. అయితే, ప్రస్తుత కాలంలో మన ఒత్తిడికి అసలైన కారణం ఏమిటో తెలుసా? ఉదయం లేచింది మొదలు రాత్రి పడుకునే వరకు మన చేతుల్లోనే ఉండే ‘స్మార్ట్‌ఫోన్’, అందులోని సోషల్ మీడియా, నిరంతర నోటిఫికేషన్లే!
ఒత్తిడికి రహస్య శత్రువు: ‘డిజిటల్ స్ట్రెస్’
ఆఫీసు పని ఒత్తిడి, కుటుంబ బాధ్యతలు ఒకెత్తయితే.. మనం తెలియకుండానే కొని తెచ్చుకునే ‘డిజిటల్ స్ట్రెస్’ మరో ఎత్తు. ఉదయాన్నే కన్ను విప్పగానే ఫోన్ స్క్రీన్ చూడటం, ఇతరుల సోషల్ మీడియా పోస్టులు చూసి మన జీవితంతో పోల్చుకోవడం, అనవసరమైన వార్తలు చదివి ఆందోళన చెందడం వల్ల మన మెదడు క్షణం కూడా విశ్రాంతి పొందలేకపోతోంది. ఫోన్ పక్కన పెడితే ఏదో కోల్పోతున్నామనే ఆందోళన (‘FOMO’ – Fear Of Missing Out) మనల్ని మరింత ఒత్తిడికి గురిచేస్తోంది.
సమస్యకు పరిష్కారం: ‘డిజిటల్ డిటాక్స్’
ఈ మానసిక ఒత్తిడి నుంచి బయటపడటానికి నిపుణులు ఇస్తున్న ఉత్తమమైన సలహా ‘డిజిటల్ డిటాక్స్’ (Digital Detox). అంటే రోజులో లేదా వారంలో కొంత సమయం పాటు స్మార్ట్‌ఫోన్లు, లాప్‌టాప్‌లు, సోషల్ మీడియాకు పూర్తిగా దూరంగా ఉండటం. ఇది కేవలం ఫోన్ వాడకం తగ్గించడం మాత్రమే కాదు.. మన మనస్సుకు, మెదడుకు రీఛార్జ్ అయ్యేందుకు ఇచ్చే ఒక అద్భుతమైన గ్యాప్.
డిజిటల్ డిటాక్స్ ఎలా ప్రారంభించాలి?
ఉదయం, రాత్రి ఫోన్‌కు నో: ఉదయం లేచిన వెంటనే మొదటి గంట, రాత్రి పడుకోవడానికి గంట ముందు ఫోన్‌ను అస్సాతు ముట్టుకోకూడదు.
నోటిఫికేషన్లు ఆఫ్ చేయండి: సోషల్ మీడియా, అనవసరమైన యాప్‌ల నోటిఫికేషన్‌లను ఆఫ్ చేయడం వల్ల తరచూ ఫోన్ వైపు చూడటం తగ్గుతుంది.
నో-స్క్రీన్ జోన్స్: భోజనం చేసేటప్పుడు, పడక గదిలో (బెడ్‌రూమ్) ఫోన్ వాడకూడదనే నియమాన్ని ఇంట్లో పెట్టుకోవాలి.
ప్రకృతితో సమయం: ఫోన్ స్క్రీన్‌ను పక్కన పెట్టి, సాయంత్రం పూట పార్కులో నడవటం, చెట్ల మధ్య సమయం గడపటం వల్ల మెదడులో ఒత్తిడిని తగ్గించే హార్మోన్లు విడుదలవుతాయి.
ప్రశాంతమైన జీవనం మన చేతుల్లోనే
ఒత్తిడిని పూర్తిగా నిర్మూలించడం సాధ్యం కాకపోవచ్చు, కానీ దానిని నియంత్రించడం ఖచ్చితంగా మన చేతుల్లోనే ఉంది. ఈ ‘నేషనల్ స్ట్రెస్ అవేర్‌నెస్ డే’ సందర్భంగా మన డిజిటల్ అలవాట్లను ఒక్కసారి సమీక్షించుకుందాం. ఫోన్ రీఛార్జ్ చేయడం ఎంత ముఖ్యమో, మన మనసును రీఛార్జ్ చేయడం అంతకంటే ముఖ్యమని గుర్తుంచుకుందాం. కొన్ని గంటల పాటు డిజిటల్ ప్రపంచానికి దూరంగా ఉంటూ, నిజమైన జీవితాన్ని, మన చుట్టూ ఉన్న మనుషులను ఆస్వాదిద్దాం!