దేశంలో విమాన టికెట్ల ధరల నియంత్రణపై కేంద్ర ప్రభుత్వం కీలక అడుగు వేసింది. పండుగలు, సెలవులు, రద్దీ సమయాల్లో విమాన ఛార్జీలు భారీగా పెరగకుండా నియంత్రణ వ్యవస్థను ఏర్పాటు చేయాలన్న డిమాండ్ నేపథ్యంలో కొత్త నిబంధనల రూపకల్పన పూర్తయిందని కేంద్రం సుప్రీంకోర్టుకు వెల్లడించింది. ‘భారతీయ వాయుయాన్ అధినియమ్-2024’ చట్టం కింద రూపొందించిన నిబంధనలకు పరిపాలనాపరమైన ఆమోదం లభించిందని, రాబోయే రెండు వారాల్లో వాటిని అధికారికంగా నోటిఫై చేసే అవకాశం ఉందని తెలిపింది. ఈ పరిణామం అమల్లోకి వస్తే విమాన ప్రయాణికులపై పెరుగుతున్న ఛార్జీల భారాన్ని నియంత్రించే దిశగా మార్గం సుగమమవుతుందనే ఆశలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
శుక్రవారం ఈ అంశంపై సుప్రీంకోర్టులో విచారణ జరిగింది. జస్టిస్ విక్రమ్ నాథ్, జస్టిస్ ఆర్. మహదేవన్, జస్టిస్ అపరేశ్ కుమార్ సింగ్‌లతో కూడిన ధర్మాసనం ముందు సొలిసిటర్ జనరల్ తుషార్ మెహతా కేంద్రం తరఫున వాదనలు వినిపించారు. కొత్త చట్టానికి సంబంధించిన నిబంధనలను ఇప్పటికే ఖరారు చేశామని, వాటికి పరిపాలనాపరమైన అనుమతులు కూడా లభించాయని వివరించారు. మరో రెండు వారాల్లో నిబంధనలను నోటిఫై చేసే అవకాశం ఉందని కోర్టుకు తెలిపారు. దీంతో నోటిఫికేషన్ వెలువడిన తర్వాత ఆ నిబంధనల ప్రతిని తమ ముందు సమర్పించాలని ధర్మాసనం కేంద్రాన్ని ఆదేశించింది. తదుపరి విచారణను నవంబర్ 16వ తేదీకి వాయిదా వేసింది.
విమాన ఛార్జీల నియంత్రణకు పిల్
విమాన టికెట్ల ధరలు తరచూ భారీగా పెరుగుతున్నాయని, ముఖ్యంగా పండుగలు, సెలవుల సమయంలో ప్రయాణికులు అధిక మొత్తాలు చెల్లించాల్సి వస్తోందని చాలాకాలంగా విమర్శలు వినిపిస్తున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో విమానయాన రంగంలో పారదర్శకతను పెంచి, ప్రయాణికుల ప్రయోజనాలను కాపాడేందుకు సమర్థమైన నియంత్రణ వ్యవస్థను ఏర్పాటు చేయాలని సామాజిక కార్యకర్త ఎస్. లక్ష్మీనారాయణన్ సుప్రీంకోర్టును ఆశ్రయించారు. ఆయన దాఖలు చేసిన ప్రజాప్రయోజన వ్యాజ్యంలో ప్రైవేట్ విమానయాన సంస్థలు టికెట్ ధరలు, ఇతర అనుబంధ ఛార్జీలను ఇష్టానుసారంగా పెంచకుండా స్పష్టమైన మార్గదర్శకాలు రూపొందించాలని కోరారు. విమాన ప్రయాణికులకు న్యాయం జరిగేలా స్వతంత్ర నియంత్రణ వ్యవస్థ ఉండాల్సిన అవసరాన్ని కూడా పిటిషన్‌లో ప్రస్తావించారు.
విమానయాన రంగంలో ప్రైవేట్ సంస్థల పాత్ర పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో టికెట్ ధరల నిర్ణయంలో పారదర్శకత, ప్రయాణికుల హక్కుల పరిరక్షణపై చర్చ మరింత ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. విమాన సంస్థలు డిమాండ్‌ను బట్టి ధరలను మార్చే విధానం ప్రయాణికులకు కొన్నిసార్లు భారంగా మారుతోంది. ముఖ్యంగా అత్యవసర ప్రయాణాలు చేయాల్సినవారు, ముందుగా టికెట్లు బుక్ చేసుకోలేని వారు అధిక ధరలు చెల్లించాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడుతోంది. ఈ సమస్యకు పరిష్కారం చూపేలా నిబంధనలు రూపొందించాలని పిటిషనర్ కోరారు.
1934 నాటి చట్టం స్థానంలో కొత్త చట్టం
భారత విమానయాన రంగాన్ని ఆధునిక అవసరాలకు అనుగుణంగా క్రమబద్ధీకరించేందుకు బ్రిటిష్ పాలన కాలం నాటి ఎయిర్‌క్రాఫ్ట్ యాక్ట్-1934 స్థానంలో కేంద్ర ప్రభుత్వం ‘భారతీయ వాయుయాన్ అధినియమ్-2024’ను తీసుకొచ్చింది. విమానాల రూపకల్పన, తయారీ, నిర్వహణ, వినియోగం, విక్రయాలు, ఎగుమతులు, దిగుమతులు వంటి కీలక అంశాలకు చట్టపరమైన వ్యవస్థను కల్పించడం ఈ చట్టం ప్రధాన ఉద్దేశం. విమానయాన రంగంలో భద్రత, పర్యవేక్షణ, నియంత్రణకు సంబంధించిన నిబంధనలను ఆధునికీకరించేందుకు ఇది ఉపయోగపడనుంది. ఈ చట్టం కింద రూపొందించిన నిబంధనల ముసాయిదాను కేంద్రం సుప్రీంకోర్టుకు సమర్పించింది.
అయితే, విమానయాన రంగానికి సంబంధించిన కొత్త చట్టం అమల్లోకి రావడం, టికెట్ ధరలపై ప్రత్యక్ష నియంత్రణ విధించడం రెండూ ఒకటే కావు. కొత్త నిబంధనల్లో ధరల నియంత్రణకు సంబంధించి ఎలాంటి మార్గదర్శకాలు ఉంటాయన్నది వాటిని అధికారికంగా నోటిఫై చేసిన తర్వాతే స్పష్టమవుతుంది. ప్రయాణికులకు ఊరట కలిగించే చర్యలు తీసుకుంటారా? ధరల పెరుగుదలపై పర్యవేక్షణ ఎలా ఉంటుంది? విమాన సంస్థల ఛార్జీల విధానంలో పారదర్శకతను పెంచేందుకు ఎలాంటి ప్రమాణాలు రూపొందిస్తారు? అనే అంశాలపై ఇప్పుడు ఆసక్తి నెలకొంది.
ప్రయాణికులకు ఎలాంటి ప్రయోజనం కలుగుతుంది?
గతంలో జరిగిన విచారణల్లో పండుగలు, సెలవు రోజుల్లో విమాన టికెట్ల ధరలు ఒక్కసారిగా పెరగడంపై సుప్రీంకోర్టు ఆందోళన వ్యక్తం చేసింది. సాధారణ సమయాల్లో అందుబాటులో ఉండే టికెట్లు రద్దీ రోజుల్లో చాలా ఖరీదుగా మారడం వల్ల సామాన్య ప్రయాణికులు ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్నారని ఈ అంశంపై చర్చ జరిగింది. ఈ నేపథ్యంలో కొత్త చట్టం కింద నిబంధనలను త్వరగా రూపొందిస్తామని కేంద్రం కోర్టుకు హామీ ఇచ్చింది. తాజాగా వాటికి పరిపాలనాపరమైన ఆమోదం లభించిందని వెల్లడించడం ఈ ప్రక్రియలో కీలక పరిణామంగా మారింది.
అయితే, కొత్త నిబంధనలు నోటిఫై అయ్యే వరకు విమాన టికెట్ల ధరలు తగ్గుతాయని లేదా వాటిపై నిర్దిష్ట పరిమితి విధిస్తారని చెప్పలేం. ధరల నియంత్రణ, అనుబంధ ఛార్జీల పారదర్శకత, ప్రయాణికుల ఫిర్యాదుల పరిష్కారం వంటి అంశాలపై నిబంధనలు ఏమి చెబుతాయన్నదే కీలకం. కేంద్రం అధికారికంగా నోటిఫికేషన్ విడుదల చేసిన తర్వాతే వాటి పరిధి, అమలు విధానం స్పష్టమవుతాయి. సుప్రీంకోర్టు తదుపరి విచారణలో ఈ అంశాలపై మరింత స్పష్టత వచ్చే అవకాశం ఉంది. విమాన ప్రయాణం ఖరీదైన వ్యవహారంగా మారుతున్న తరుణంలో కొత్త నిబంధనలు ప్రయాణికులకు ఎంతవరకు ఊరటనిస్తాయో చూడాలి.