Israel Government Formation: నెతన్యాహూ అధికారానికి బ్రేక్?.. ప్రభుత్వం ఏర్పాటుకు ఐసెన్‌కోట్‌కు తొలి అవకాశం

Israel Government Formation: ఇజ్రాయెల్‌లో కొత్త ప్రభుత్వం ఏర్పాటుపై కొనసాగుతున్న రాజకీయ ఉత్కంఠ కీలక మలుపు తిరిగింది. అధ్యక్షుడు ఇసాక్ హెర్జోగ్, ప్రతిపక్ష నాయకుడు, మాజీ సైనిక అధిపతి గాడీ ఐసెన్‌కోట్‌కు తదుపరి ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేసే అవకాశాన్ని ఇవ్వాలని నిర్ణయించారు. అధికారంలో కొనసాగేందుకు ప్రయత్నిస్తున్న ప్రధాని బెంజమిన్ నెతన్యాహూకు ఇది పెద్ద రాజకీయ ఎదురుదెబ్బగా భావిస్తున్నారు. అధ్యక్షుడు హెర్జోగ్ స్థానిక కాలమానం ప్రకారం ఆదివారం సాయంత్రం 5 గంటలకు అధ్యక్ష భవనంలో జరిగే కార్యక్రమంలో ఐసెన్‌కోట్‌ను అధికారికంగా ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేయాల్సిందిగా ఆహ్వానించనున్నారు. ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసేందుకు ఆయనకు 28 రోజుల సమయం ఉంటుంది. అవసరమైతే అధ్యక్షుడు అదనంగా 14 రోజుల గడువు కూడా ఇవ్వవచ్చు.

ఎన్నికల్లో అతిపెద్ద కూటమిగా నెతన్యాహూ వర్గం.. కానీ మెజారిటీ దక్కలేదు

ఎన్నికల్లో నెతన్యాహూ నేతృత్వంలోని మతపరమైన-జాతీయవాద కూటమి అతిపెద్ద రాజకీయ శక్తిగా అవతరించినప్పటికీ, పార్లమెంట్‌లో స్పష్టమైన మెజారిటీ సాధించలేకపోయింది. ఇజ్రాయెల్‌లో ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేయడానికి 120 మంది సభ్యులున్న క్నెసెట్‌ లో కనీసం 61 మంది సభ్యుల మద్దతు అవసరం. ప్రస్తుతం ఏ కూటమికీ ఈ మ్యాజిక్ ఫిగర్‌కు అవసరమైన స్పష్టమైన మద్దతు లేకపోవడంతో, రాబోయే రోజుల్లో రాజకీయ పార్టీల మధ్య తీవ్రమైన చర్చలు జరిగే అవకాశం ఉంది.

ఐసెన్‌కోట్‌కే మొదటి అవకాశం ఎందుకు?

ఇజ్రాయెల్‌లో అధ్యక్ష పదవి ప్రధానంగా అధికారిక స్వభావం కలిగినదే. అయితే ఎన్నికల తర్వాత ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసేందుకు మొదటి అవకాశాన్ని ఎవరికి ఇవ్వాలనే విషయంలో అధ్యక్షుడి పాత్ర కీలకంగా ఉంటుంది. అధ్యక్షుడు ఇసాక్ హెర్జోగ్, నిర్ణయం తీసుకునే ముందు క్నెసెట్‌ కు ఎన్నికైన అన్ని పార్టీలతో సంప్రదింపులు జరిపారు. ఈ సంప్రదింపుల్లో నెతన్యాహూతో పోలిస్తే ఐసెన్‌కోట్‌కు ఎక్కువ మంది ఎంపీల మద్దతు లభించింది. సమాచారం ప్రకారం, ప్రధాని అభ్యర్థిగా 67 మంది పార్లమెంట్ సభ్యులు గాడీ ఐసెన్‌కోట్ పేరును సూచించగా, నెతన్యాహూకు 46 మంది సభ్యుల మద్దతు లభించింది. అయితే ఈ సిఫారసులు ఐసెన్‌కోట్‌కు ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేయడానికి అవసరమైన పూర్తి మెజారిటీ ఉందని అర్థం కాదు. ఆయనకు కేవలం ముందుగా ప్రభుత్వ ఏర్పాటుకు ప్రయత్నించే అవకాశం మాత్రమే లభించింది.

నెతన్యాహూ పార్టీకి అత్యధిక సీట్లు

నెతన్యాహూ నేతృత్వంలోని లికుడ్ పార్టీ 27 సీట్లు గెలుచుకుని అతిపెద్ద పార్టీగా నిలిచింది. అయితే ఆయన మిత్రపక్షాలతో కలిపి కూటమికి మొత్తం 53 సీట్లు మాత్రమే ఉన్నాయి. దీంతో ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేయడానికి అవసరమైన 61 సీట్లకు వారు ఇంకా 8 సీట్లు తక్కువగా ఉన్నారు. మరోవైపు, ఐసెన్‌కోట్‌కు చెందిన యాషర్ పార్టీ 21 సీట్లు గెలుచుకుని రెండో అతిపెద్ద పార్టీగా అవతరించింది. ఆయన నేతృత్వంలోని నాలుగు పార్టీల యూదు కూటమికి 48 సీట్లు ఉన్నాయి. ఇజ్రాయెల్‌లోని అరబ్ మైనారిటీ వర్గానికి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్న రెండు పార్టీలకు కలిపి 19 సీట్లు లభించాయి. అధ్యక్షుడితో జరిగిన సంప్రదింపుల్లో ఈ రెండు పార్టీలు కూడా ఐసెన్‌కోట్ పేరుకు మద్దతు తెలిపాయి.

ఐసెన్‌కోట్‌కు ప్రభుత్వం ఏర్పాటు అంత సులువు కాదు

గాడీ ఐసెన్‌కోట్ ముందు ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసేందుకు పలు మార్గాలు ఉన్నప్పటికీ, వాటిలో ఏదీ సులభమైనది కాదు.

1. అరబ్ పార్టీల బాహ్య మద్దతుతో మైనారిటీ ప్రభుత్వం

ఒక మార్గం ఏమిటంటే, అరబ్ ఎంపీల బాహ్య మద్దతుతో మైనారిటీ ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేయడం.

2. అల్ట్రా-ఆర్థడాక్స్ యూదు పార్టీలతో ఒప్పందం

సాంప్రదాయంగా నెతన్యాహూకు మద్దతుగా నిలిచే అల్ట్రా-ఆర్థడాక్స్ యూదు పార్టీలతో ఐసెన్‌కోట్ ఒప్పందం చేసుకోవడం మరో అవకాశం.

3. లికుడ్‌తో జాతీయ ఐక్యత ప్రభుత్వం

లికుడ్ పార్టీతో కలిసి జాతీయ ఐక్యత ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేయడం కూడా ఒక ప్రత్యామ్నాయం. అయితే ఈ మార్గంలో ప్రధాన అడ్డంకి ఉంది. ఐసెన్‌కోట్ ఇప్పటికే పలుమార్లు నెతన్యాహూతో కలిసి ప్రభుత్వంలో పనిచేయబోనని స్పష్టం చేశారు.

మిత్రపక్షాల ముందు నాలుగు కీలక షరతులు

మిత్రపక్షాల ముందు ఐసెన్‌కోట్ నాలుగు కీలక షరతులను ఉంచినట్లు సమాచారం. ఆయన ప్రకారం, మిత్రపక్షాలు:

ఇజ్రాయెల్‌ను యూదు, ప్రజాస్వామ్య, ఉదారవాద, సమానత్వ విలువలు కలిగిన దేశంగా గుర్తించాలి.
ఇజ్రాయెల్ స్వాతంత్ర్య ప్రకటనలో పేర్కొన్న విలువలను గౌరవించాలి.
పౌరులందరికీ సైనిక లేదా జాతీయ సేవకు మద్దతు ఇవ్వాలి.
హమాస్‌ను ఉగ్రవాద సంస్థగా గుర్తించి, గాజాలో దాని సైనిక, పాలనా సామర్థ్యాలను అంతం చేయడాన్ని సమర్థించాలి.
ఈ షరతుల కారణంగా విభిన్న సిద్ధాంతాలు కలిగిన పార్టీలను ఒకే వేదికపైకి తీసుకురావడం మరింత క్లిష్టంగా మారవచ్చు.

నెతన్యాహూ జాతీయ ఐక్యత ప్రభుత్వానికి పిలుపు

ఐసెన్‌కోట్‌కు మొదటి అవకాశం లభించిన తర్వాత నెతన్యాహూ జాతీయ ఐక్యత ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేయాలని పిలుపునిచ్చారు. అయితే అరబ్ పార్టీల మద్దతుపై ఆధారపడే ప్రభుత్వాన్ని ఆయన తీవ్రంగా వ్యతిరేకించారు. అరబ్ పార్టీల మద్దతుతో ఏర్పడే ప్రభుత్వం ఇజ్రాయెల్ భద్రతకు ప్రమాదకరమని నెతన్యాహూ ఆరోపించారు. అలాంటి ప్రభుత్వం హమాస్‌ను సమర్థవంతంగా ఎదుర్కోలేదని, ఇజ్రాయెల్ సైనికుల భద్రతను కూడా కాపాడలేదని ఆయన విమర్శించారు.

గాడీ ఐసెన్‌కోట్ ఎవరు?

గాడీ ఐసెన్‌కోట్ 66 ఏళ్ల వయస్సు కలిగిన ఇజ్రాయెల్ మాజీ సైనిక అధిపతి. ఆయన 2022లో రాజకీయాల్లోకి ప్రవేశించారు. 2023 అక్టోబర్ 7న హమాస్ దాడి తర్వాత కొంతకాలం నెతన్యాహూ ఏర్పాటు చేసిన యుద్ధకాల క్యాబినెట్‌లో ఆయన సభ్యుడిగా పనిచేశారు. అనంతరం తిరిగి ప్రతిపక్ష రాజకీయాల్లోకి వెళ్లారు. గాజా యుద్ధాన్ని ప్రభుత్వం నిర్వహించిన విధానం, అలాగే ప్రభుత్వ భద్రతా విధానాలపై ఐసెన్‌కోట్ నిరంతరం విమర్శలు చేశారు. నెతన్యాహూ నేతృత్వంలోని ప్రభుత్వంలో చేరబోనని స్పష్టం చేశారు.

ఈ యుద్ధం ఆయన జీవితంపై వ్యక్తిగతంగానూ తీవ్ర ప్రభావం చూపింది. గాజా యుద్ధంలో ఆయన ఒక కుమారుడు, ఇద్దరు మేనల్లుళ్లు మరణించారు. ఎన్నికల ప్రచారంలో ఐసెన్‌కోట్ తన సైనిక అనుభవాన్ని ప్రధానంగా ప్రస్తావించారు. భద్రతా అంశాల్లో నెతన్యాహూతో పోలిస్తే తాను మెరుగైన ప్రత్యామ్నాయమని ప్రజల ముందుకు వెళ్లారు. ఇజ్రాయెల్ స్థావరాల్లోని కొందరు యూదు వలసదారులు పాలస్తీనీయులపై జరిపే హింసను కూడా ఆయన విమర్శించారు. నెతన్యాహూ కుడిపక్ష మిత్రులైన జాతీయ భద్రతా మంత్రి ఇటమార్ బెన్-గ్విర్, ఆర్థిక మంత్రి బెజలెల్ స్మోట్రిచ్ విధానాలను కూడా ఆయన వ్యతిరేకిస్తూ వచ్చారు.

అరబ్ పార్టీల మద్దతు కీలకం

ఇజ్రాయెల్‌లో ప్రస్తుతం జరుగుతున్న రాజకీయ పరిణామాల్లో అరబ్ పార్టీల పాత్ర అత్యంత కీలకంగా మారింది. ఐసెన్‌కోట్ అరబ్ పార్టీలతో అధికారిక కూటమి ఏర్పాటు చేయబోనని స్పష్టం చేశారు. దీంతో వారి 19 సీట్లను నేరుగా కూటమిలో చేర్చుకుని మెజారిటీ ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసే అవకాశం ప్రస్తుతం లేదు. అయితే, అరబ్ పార్టీలు ప్రధాని అభ్యర్థిగా ఐసెన్‌కోట్ పేరును మద్దతు ఇవ్వడం వల్లే ఆయనకు మొదట ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసే అవకాశం లభించింది. ఈ పరిణామం ఇజ్రాయెల్ రాజకీయాల్లో మారుతున్న సమీకరణాలను సూచిస్తోంది. నెతన్యాహూ అరబ్ పార్టీల మద్దతును దేశ భద్రతకు ముప్పుగా అభివర్ణిస్తుండగా, అరబ్ నాయకులు నెతన్యాహూ, ఆయన కుడిపక్ష మిత్రుల విధానాలను తీవ్రంగా వ్యతిరేకిస్తున్నారు.