Sonia Gandhi Autobiography: 1984లో దేశాన్ని కుదిపేసిన సిక్కు వ్యతిరేక అల్లర్ల అంశం మరోసారి రాజకీయంగా తీవ్ర చర్చకు దారితీసింది. ఈ అల్లర్ల గురించి తన ఆత్మకథలో సోనియా గాంధీ చేసిన వ్యాఖ్యలపై సిక్కు సామాజిక వర్గానికి చెందిన బాధిత కుటుంబాలు తీవ్ర అభ్యంతరం వ్యక్తం చేశాయి. ఈ నేపథ్యంలో ఢిల్లీలోని రకాబ్ గంజ్ గురుద్వారా ఎదుట నిరసన చేపట్టిన బాధిత కుటుంబాలు, సోనియా గాంధీ ఆత్మకథ పుస్తక ప్రతులను తగలబెట్టి తమ ఆగ్రహాన్ని వ్యక్తం చేశాయి.
సోనియా గాంధీ ఆత్మకథలో ఏముంది?
కాంగ్రెస్ సీనియర్ నాయకురాలు సోనియా గాంధీ జీవితానికి సంబంధించిన ఆత్మకథ పుస్తకం ఇటీవల విడుదలైంది. ఇందులో 1984లో అప్పటి ప్రధాని ఇందిరా గాంధీ హత్య అనంతరం దేశవ్యాప్తంగా చెలరేగిన సిక్కు వ్యతిరేక అల్లర్ల గురించి ఆమె ప్రస్తావించారు. ఇందిరా గాంధీ హత్య జరిగిన రోజే మధ్యాహ్నం తర్వాత అల్లర్లు ప్రారంభమయ్యాయని, అమాయక సిక్కులపై తీవ్రస్థాయిలో హింస జరిగిందని ఆమె పేర్కొన్నట్లు సమాచారం. ఒక్క ఢిల్లీలోనే 2,000 మందికి పైగా ప్రాణాలు కోల్పోయారని పుస్తకంలో వివరించారు. ఆ సమయంలో తన భర్త రాజీవ్ గాంధీ ప్రధానిగా బాధ్యతలు చేపట్టారని, ఆయన మనసులో ఎలాంటి మతపరమైన ద్వేషం లేదా పక్షపాతం లేదని సోనియా పేర్కొన్నట్లు తెలుస్తోంది. అయితే, పరిపాలనా వ్యవస్థ విఫలమైన ఒక క్లిష్టమైన చారిత్రక పరిస్థితిలో రాజీవ్ గాంధీ చిక్కుకున్నారని ఆమె వివరించారు.
గురుద్వారా ఎదుట బాధిత కుటుంబాల ఆందోళన
సోనియా గాంధీ చేసిన ఈ వ్యాఖ్యలు సిక్కు సామాజిక వర్గంలో తీవ్ర అసంతృప్తికి కారణమయ్యాయి. ముఖ్యంగా 1984 అల్లర్లలో ప్రాణాలు కోల్పోయిన వారి కుటుంబ సభ్యులు ఈ వ్యాఖ్యలను తీవ్రంగా వ్యతిరేకించారు. దీంతో ఢిల్లీలోని రకాబ్ గంజ్ గురుద్వారా ఎదుట ఢిల్లీ సిక్కు గురుద్వారా నిర్వహణ కమిటీ సభ్యులు, అల్లర్ల బాధిత కుటుంబాలు పెద్ద సంఖ్యలో సమావేశమయ్యారు. ఈ సందర్భంగా సోనియా గాంధీకి వ్యతిరేకంగా నినాదాలు చేశారు. ఆమె ఆత్మకథ పుస్తక ప్రతులను బహిరంగంగా తగలబెట్టి నిరసన తెలిపారు. 1984 అల్లర్లకు సంబంధించిన చరిత్రను సరైన రీతిలో వివరించాలని వారు డిమాండ్ చేశారు.
సోనియా గాంధీపై బీజేపీ నేతల విమర్శలు
మరోవైపు, ఈ వ్యవహారంపై పంజాబ్ బీజేపీ అధ్యక్షుడు కేవల్ సింగ్ ధిల్లాన్, సీనియర్ న్యాయవాది హెచ్.ఎస్. ఫూల్కా తీవ్ర విమర్శలు చేసినట్లు సమాచారం. 1984 సిక్కు వ్యతిరేక అల్లర్లు, ఆపరేషన్ బ్లూ స్టార్ ఘటనలకు సంబంధించి కాంగ్రెస్ పార్టీ, నెహ్రూ కుటుంబం బాధ్యతను పక్కనపెట్టి చరిత్రను వక్రీకరించే ప్రయత్నం జరుగుతోందని వారు ఆరోపించారు. సోనియా గాంధీ తన ఆత్మకథలో చేసిన వ్యాఖ్యలు చారిత్రక వాస్తవాలను పూర్తిగా ప్రతిబింబించడం లేదని విమర్శించారు.
మళ్లీ తెరపైకి 1984 అల్లర్ల వివాదం
1984 అక్టోబర్ 31న అప్పటి ప్రధాని ఇందిరా గాంధీ తన ఇద్దరు సిక్కు అంగరక్షకుల చేతిలో హత్యకు గురయ్యారు. ఈ ఘటన అనంతరం ఢిల్లీతో పాటు దేశంలోని పలు ప్రాంతాల్లో సిక్కు వ్యతిరేక హింస చెలరేగింది. వేలాది మంది ప్రాణాలు కోల్పోయారు. ఈ అల్లర్లకు సంబంధించి బాధితులకు న్యాయం, రాజకీయ బాధ్యత, అప్పటి ప్రభుత్వ పాత్ర వంటి అంశాలు దశాబ్దాలుగా చర్చనీయాంశాలుగా కొనసాగుతున్నాయి. తాజాగా సోనియా గాంధీ ఆత్మకథలోని వ్యాఖ్యలతో ఈ వివాదం మరోసారి తెరపైకి వచ్చింది. బాధిత కుటుంబాల నిరసనలు, రాజకీయ పార్టీల విమర్శలతో 1984 అల్లర్ల అంశం దేశ రాజకీయాల్లో మరోసారి చర్చనీయాంశంగా మారింది.