Phosphorus Bomb Explained: లెబనాన్పై జరుగుతున్న దాడుల్లో ఇజ్రాయెల్ వైట్ ఫాస్ఫరస్ బాంబులు ఉపయోగిస్తున్నారనే ఆరోపణలు అంతర్జాతీయంగా చర్చకు దారితీశాయి. కొన్ని వీడియోలు, నివేదికల్లో కనిపిస్తున్న తెల్లటి పొగ మరియు తీవ్ర మంటలను ఈ ఆయుధాలతో సంబంధం ఉన్నవిగా నిపుణులు చెబుతున్నారు. ఫాస్ఫరస్ బాంబులు అత్యంత ప్రమాదకరమైన ఆయుధాలుగా భావిస్తారు. ఇవి మనుషులు, జంతువులు, భవనాలు మరియు పర్యావరణంపై తీవ్రమైన ప్రభావం చూపగలవు.
అసలు భాస్వరం అంటే ఏమిటి?
భాస్వరం (Phosphorus) అనేది మైనంలా కనిపించే ఒక రసాయన పదార్థం. దీనికి వెల్లుల్లి లాంటి వాసన ఉంటుంది. ఇది గాలిలోని ఆక్సిజన్ను తాకగానే స్వయంగా మండిపోతుంది. అధికంగా రియాక్ట్ అయ్యే ఈ పదార్థాన్ని సాధారణంగా నీటిలో లేదా ప్రత్యేక కంటైనర్లలో నిల్వ చేస్తారు.
ఫాస్ఫరస్ బాంబు ఎలా పనిచేస్తుంది?
వైట్ ఫాస్ఫరస్తో తయారైన ఈ బాంబు పేలినప్పుడు చిన్న చిన్న భాస్వరం కణాలు గాలిలోకి వెదజల్లబడతాయి. ఆ కణాలు ఆక్సిజన్ను తాకగానే మండడం ప్రారంభిస్తాయి. భాస్వరం పూర్తిగా కాలిపోయే వరకు మంట ఆగదు. అందుకే ఈ మంటలను నీటితో ఆర్పడం చాలా కష్టం.
ఫాస్ఫరస్ బాంబుల వల్ల కలిగే నష్టం
– చుట్టుపక్కల ఆక్సిజన్ స్థాయి తగ్గిపోవడంతో శ్వాస తీసుకోవడం కష్టమవుతుంది
– చర్మంపై పడితే లోతైన కాలిన గాయాలు కలుగుతాయి
– కణాలు శరీరంలోకి వెళ్లితే అంతర్గత అవయవాలు దెబ్బతింటాయి
– తీవ్ర గాయాలు మరియు మరణం కూడా సంభవించే అవకాశం ఉంటుంది
– పొగ వల్ల కళ్లలో మంట, శ్వాసకోశ సమస్యలు వస్తాయి
– చెట్లు, మొక్కలు, భవనాలు పూర్తిగా దగ్ధమవుతాయి
వీటిని ఎక్కడ ఉపయోగిస్తారు?
సైన్యంలో ప్రధానంగా పొగ తెరలు సృష్టించడానికి లేదా శత్రువుల దృష్టిని అడ్డుకునేందుకు ఫాస్ఫరస్ ఆయుధాలను ఉపయోగిస్తారు. అలాగే యుద్ధ విమానాలపై దాడి చేసే హీట్-సీకింగ్ క్షిపణులను మోసం చేయడానికి కూడా వీటిని వాడుతారు.
చరిత్రలో ఎప్పుడు ఉపయోగించారు?
– తొలి ప్రపంచ యుద్ధం
– ద్వితీయ ప్రపంచ యుద్ధం
– వియత్నాం యుద్ధం
– ఇరాక్ యుద్ధం
– పలు అరబ్–ఇజ్రాయెల్ యుద్ధాలు
అంతర్జాతీయ చట్టం ఏమంటుంది?
జెనీవా కన్వెన్షన్ ప్రకారం, నివాస ప్రాంతాల్లో వైట్ ఫాస్ఫరస్ ఆయుధాలను ఉపయోగించడం తీవ్రమైన వివాదాస్పద విషయం. పౌరులపై ఉపయోగిస్తే అది యుద్ధ నేరంగా పరిగణించబడే అవకాశం ఉంటుంది. అయితే సైనిక అవసరాల కోసం పొగ తెరలుగా ఉపయోగించడం కొంతవరకు చట్టబద్ధంగా పరిగణించబడుతుంది.
భాస్వరం కేవలం బాంబుల్లోనే కాదు, హ్యాండ్ గ్రెనేడ్లు.. మోర్టార్ షెల్లు, ట్యాంక్ షెల్లు, చిన్న రాకెట్లు వంటి ఆయుధాల్లో కూడా ఉపయోగించబడుతుంది. మొత్తంగా చూస్తే, ఫాస్ఫరస్ బాంబులు అత్యంత ప్రమాదకరమైన ఆయుధాలు. ముఖ్యంగా నివాస ప్రాంతాల్లో వీటిని ఉపయోగిస్తే భారీ ప్రాణ నష్టం మరియు పర్యావరణ నష్టం సంభవించే ప్రమాదం ఉంది. అందుకే అంతర్జాతీయ సంస్థలు వీటి వినియోగంపై కఠినంగా నిఘా ఉంచుతున్నాయి.